Nieuws Van beproeving tot uitvoering: in 2030 alle seinen digitaal
  • Gepubliceerd 18-11-2020

Een digitaal beveiligingssysteem dat het huidige NS54 seinstelsel gaat vervangen. Dat is het European Rail Traffic Management System, oftewel ERTMS. In 2030 zijn de eerste zeven baanvakken voorzien van ERTMS (Baseline 3, Level 2). Daarna worden alle andere baanvakken stapsgewijs ook van ERTMS voorzien. Dat geldt ook voor de emplacementen. Maar hoe kan het rangeren onder ERTMS beter en veiliger gedaan worden? Vooral wanneer de rangeermachinist niet fysiek in de loc aanwezig is en daardoor niet altijd het geprojecteerde seinbeeld in de cabine kan zien. Projectmanager Erik van Bekkum van het ERTMS Programma wilde niet alleen de nieuw ontwikkelde prototype seinen testen, ook het testen van de organisatie en de logistiek eromheen is van belang. En die test vond in oktober plaats op ons bedrijventerrein Crailoo in Hilversum. Zo kan de officiële test die eind november uitgevoerd gaat worden in een keer goed gaan. 

Testen, testen en nog eens testen

Erik legt uit waarom het zo belangrijk is om alles van tevoren alvast goed te organiseren. Het uitvoeren van testen is erg kostbaar. 

We proberen er dus voor te zorgen dat bij de testuitvoering, zo veel mogelijk zaken in een keer goed gaan. Door het hele proces van tevoren al te doorlopen, komen er zaken naar boven die gemakkelijk te verbeteren zijn, zodat de officiële test geen onnodige vertraging oploopt.

Op Crailoo is er een soort proefuitvoering gedaan, een generale repetitie voor de daadwerkelijke proef. Daar zijn voldoende dingen misgegaan die bij de definitieve uitvoering anders moeten.

Denk bijvoorbeeld aan kabels die te kort zijn, of niet goed aangesloten waren, of dat we niet goed konden lezen welk sein er in beeld verscheen. Dat deze dingen nu zijn misgegaan is een positief resultaat voor ons. Want nu weten we op welke aandachtspunten wij moeten focussen om eind november alles in goede banen te leiden.

Als bijkomstigheid krijgen Erik en zijn team alvast een eerste indruk hoe die testen eind november kunnen gaan en van welk prototype het meest verwacht wordt. Want dát er een oplossing moet komen, is duidelijk. Alleen de vraag is: welke oplossing voldoet het beste om de rangeermachinist beter en veiliger te kunnen laten rangeren als alle seinen in Nederland gedigitaliseerd zijn?

Van idee tot prototype

Samen met zijn collega’s adviseur Edsel Geenjaar en senior engineering consultant René Knuvers ontwikkelde Erik, in nauwe samenwerking met de gebruikers, een reeks prototypes. Die prototypes zijn op verschillende momenten door gebruikers al beoordeeld, maar nooit in een volledig representatieve omgeving. Het team hoopt dat bij het uitvoeren van het testen extra inzichten en informatie wordt opgehaald die de beoordeling en de keuze verder ondersteunt. Want: zo’n prototype lijkt op papier of zelfs in je hand een geweldig idee, het is het altijd afwachten hoe het functioneert in de representatieve spoorse omgeving. 

Het eerste prototype betreft een rangeersein dat meteen onder een seinbord wordt geplaatst of als een dwergsein fungeert. Het tweede prototype is een mobiel sein; een klein wit/grijs kastje dat de machinist te allen tijde los met zich meedraagt. Zo kan hij elk moment zien wat het seinbeeld is, ook als hij zich niet in de cabine bevindt. Het derde prototype is een app die op bijvoorbeeld een mobiele telefoon of tablet staat. Die tablet of telefoon zou de machinist dan eventueel om zijn pols dragen en op elke positie op en rond de trein de informatie tot zich krijgen. 

Voor- en nadelen van ERTMS

ERTMS is de Europese standaard voor treinbeveiliging. Dat heeft een belangrijk voordeel, namelijk het makkelijker passeren van landsgrenzen. Ook maakt deze digitaliseringsslag het spoor sneller. Treinen kunnen dichter op elkaar rijden. ProRail kan daarmee de capaciteit op het spoor vergroten, zonder dat er extra sporen aangelegd hoeven worden.

Kleven er dan ook nadelen aan? 

Het is een hele grote operatie waar heel veel partijen bij betrokken zijn. Het beveiligingssysteem op het spoor gaat fundamenteel veranderen. Regelgeving verandert, ICT-systeem verandert, onderhoudsproces verandert. En die wijzigingen moeten worden doorgevoerd zonder dat de reiziger of de verlader er last van heeft. Dat is best wel een ingewikkelde opgave.

Het team van het ERTMS Programma is van plan om eind november terug te keren op ons bedrijventerrein Crailoo in Hilversum. Er worden twee testrondes uitgevoerd met dezelfde prototypes. Als deze testen vlekkeloos verlopen, zijn de spoorse partijen weer een stapje dichterbij het digitaliseren van alle seinen in 2030.

Foto van Janneke Poulus-de Rooy

Auteur

Janneke Poulus - de Rooy

Ik luister, ik vraag, ik schrijf, ik film, ik fotografeer. Elk verhaal is bijzonder en als online communicatiemedewerker is het mijn taak om deze verhalen naar buiten te brengen. Om onze kennis te delen. Connecting the world of rail.

René Harkema

BU manager railtransport & -materieel
rene.harkema@railpro.nl